Một số quy định chưa phù hợp liên quan đến chức danh Chánh Văn phòng trong cơ quan thi hành án dân sự
Sign In
  • * Chào mừng Quý vị và các bạn đến với Trang thông tin điện tử Cục Công tác phía Nam, Bộ Tư pháp *

Nghiên cứu trao đổi kinh nghiệm

Một số quy định chưa phù hợp liên quan đến chức danh Chánh Văn phòng trong cơ quan thi hành án dân sự

Công tác văn phòng là công tác quan trọng không thể thiếu trong hoạt động của tất cả các cơ quan, tổ chức (đơn vị). Các đơn vị thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ của mình thì khâu đầu tiên là phải tổ chức tốt công tác văn phòng bởi Văn phòng là bộ phận giúp việc trực tiếp cho lãnh đạo cơ quan, là nơi tổng hợp, xử lý, phân tích thông tin phục vụ việc ra các quyết định quản lý điều hành của lãnh đạo. Vì vậy, nếu Văn phòng được sắp xếp và làm việc khoa học, trật tự, nền nếp thì việc quản lý và điều hành công việc của đơn vị sẽ thông suốt, chất lượng, thúc đẩy việc triển khai hiệu quả các nhiệm vụ chuyên môn của đơn vị. Hệ thống tổ chức trong các cơ quan thi hành án dân sự cũng không là trường hợp ngoại lệ.

        Kể từ năm 2008, hệ thống cơ quan thi hành án dân sự được tổ chức thành hệ thống dọc từ Trung ương đến địa phương theo nguyên tắc tập trung thống nhất. Ngày 25 tháng 10 năm 2012, Bộ trưởng Bộ Tư pháp đã ký Quyết định số 2785/QĐ-BTP phê duyệt cơ cấu tổ chức Cục Thi hành án dân sự, số lượng Lãnh đạo Cục Thi hành án dân sự, Lãnh đạo Phòng Chuyên môn thuộc Cục Thi hành án dân sự và Lãnh đạo Chi cục Thi hành án dân sự. Theo đó, cơ cấu tổ chức của cơ quan thi hành án dân sự cấp tỉnh có tối đa 05 phòng chuyên môn hoặc tương đương như và đương nhiên không thể thiếu bộ phận Văn phòng. Có thể nói đây là bộ phận đặc thù và người đứng đầu đơn vị này cũng có những quy định riêng biệt.
        Trong lộ trình từng bước hoàn thiện hệ thống pháp luật điều chỉnh lĩnh vực thi hành án dân sự, ngày 23/3/2017 Bộ trưởng Bộ Tư pháp đã ban hành Thông tư số 02/2017/TT-BTP để hướng dẫn việc quản lý công chức, viên chức người lao động thuộc hệ thống tổ chức thi hành án dân sự. Thông tư này đã quy định rõ tiêu chuẩn cũng như trình tự, thủ tục bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, từ chức, miễn nhiệm đối với các chức danh lãnh đạo, quản lý thuộc Cục Thi hành dân sự tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và Chi cục thi hành án dân sự huyện trong đó có chức danh Chánh Văn phòng.
        Theo đó, Chánh Văn phòng là người đứng đầu Văn phòng Cục, có trách nhiệm chỉ đạo, điều hành Văn phòng Cục thực hiện chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn được giao theo quy định; chịu trách nhiệm trước Cục trưởng Cục Thi hành án dân sự và trước pháp luật đối với các hoạt động của Văn phòng (khoản 1 Điều 7 Thông tư số 02/2017/TT-BTP).
 
 

        Tuy nhiên, theo tác giả liên quan đến tiêu chuẩn của chức danh Chánh Văn phòng quy định tại khoản 2 Điều 7 Thông tư số 02/2017/TT-BTP có điểm chưa hợp lý, gây khó khăn trong quá trình áp dụng thực tế.
        Thoạt nhìn năm tiêu chí đầu tiên được quy định tại khoản 2 Điều 7 Thông tư số 02/2017/TT-BTP có thể ta sẽ cho rằng dù cùng là cấp lãnh đạo trưởng phòng thuộc Cục nhưng tiêu chuẩn để bổ nhiệm Chánh Văn phòng lại có phần dễ hơn so với Trưởng phòng Phòng Nghiệp vụ và tổ chức thi hành án dân sự hay Phòng Tài chính – Kế toán. Nó có thể xuất phát từ tính đặc thù của công tác Văn phòng không phải trực tiếp thực hiện việc tổ chức thi hành án dân sự hay kiểm tra giải quyết khiếu nại, tố cáo… Do đó, công chức làm công tác Văn phòng chỉ cần đáp ứng một số tiêu chí quy định tại điểm a, b, c, d, đ khoản 2 Điều 7 như: a) Có trình độ cử nhân luật trở lên;b) Đang ở ngạch Chuyên viên hoặc tương đương trở lên;c) Có trình độ trung cấp lý luận chính trị hoặc tương đương trở lên; d) Có chứng chỉ ngoại ngữ với trình độ tương đương bậc 2 khung năng lực ngoại ngữ Việt Nam theo quy định hiện hành của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Đối với những công chức đang làm việc ở vùng dân tộc thiểu số, có văn bằng, chứng chỉ đào tạo, bồi dưỡng tiếng dân tộc thiểu số do cơ sở đào tạo cấp theo thẩm quyền hoặc công chức là người dân tộc thiểu số đang làm việc ở vùng dân tộc thiểu số thì không bắt buộc phải có tiêu chuẩn ngoại ngữ nêu trên; đ) Có chứng chỉ tin học với trình độ đạt chuẩn kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin cơ bản theo quy định hiện hành của Bộ Thông tin và Truyền thông mà không bắt buộc phải là Chấp hành viên trung cấp trở lên.
        Tuy nhiên, khi đi vào phân tích kỹ tiêu chí cuối cùng của khoản 2 Điều 7 (điểm e) mới thấy rằng, quy định này dường như là một quy định lòng vòng và gây khó khăn cho địa phương trong quá trình áp dụng trên thực tiễn theo kiểu “quả trứng và con gà, cái nào có trước”. Cụ thể:
        Điểm e khoản 2 Điều 7 Thông tư số 02/2017/TT-BTP quy định, ngoài năm tiêu chí như đã nêu trên, để được bổ nhiệm vào chức danh Chánh Văn phòng đòi hỏi công chức còn phải: “Có năng lực nổi trội và đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt trong quy hoạch chức danh lãnh đạo Cục Thi hành án dân sự hoặc trong quy hoạch chức danh Chi cục trưởng Chi cục Thi hành án dân sự của đơn vị có số lượng việc lớn trong địa bàn tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đó”.
        Điểm a khoản 1 và điểm a khoản 2 Điều 72 Nghị định số 62/2015/NĐ-CP ngày 18/7/2015 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Thi hành án dân sự (Nghị định số 62/2015/NĐ-CP) quy định tiêu chuẩn để bổ nhiệm các chức danh Thủ trưởng, Phó thủ trưởng cơ quan Thi hành án dân sự phải là: “Chấp hành viên sơ cấp trở lên (đối với Chi cục trưởng và Phó Chi cục trưởng)” và “Chấp hành viên trung cấp trở lên (đối với Cục trưởng và Phó cục trưởng”).
        Với quy định này, dù trong sáu tiêu chí đặt ra cho chức danh Chánh Văn phòng không hề đề cập đến việc công chức phải có điều kiện là Chấp hành viên trung cấp trở lên mới được bổ nhiệm nhưng để được cấp có thẩm quyền phê duyệt trong quy hoạch chức danh lãnh đạo Cục Thi hành án dân sự hoặc trong quy hoạch chức danh Chi cục trưởng Chi cục Thi hành án dân sự của đơn vị có số lượng việc lớn trong địa bàn tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đó thì lại phải đối chiếu đến quy định bổ nhiệm chức danh lãnh đạo (Cục hoặc Chi cục) quy định tại khoản 1, 2 Điều 72 Nghị định số 62/2015/NĐ-CP. Tức là phải có điều kiện là “Chấp hành viên”.

       
        Điều này dẫn đến thực tế hiện nay tại một số địa phương đang có nguồn nhân sự đủ năng lực để đảm nhận công việc đặc thù của Văn phòng nhưng lại vướng về tiêu chuẩn theo điểm e khoản 2 Điều 7 Thông tư số 02/2017/TT-BTP. Do đó, để tháo gỡ khó khăn cho địa phương trong việc kiện toàn chức danh Chánh Văn phòng - một vị trí rất quan trọng trong việc tham mưu cho Lãnh đạo Cục điều hành hoạt động của cơ quan Thi hành án dân sự địa phương, sớm nghĩ Tổng cục Thi hành án dân sự nên nghiên cứu xem xét và tham mưu cấp có thẩm quyền điều chỉnh quy định này./.
                                                                                                                                        Thùy Dung